„Czym jest żółty? Jak się go odczuwa? Jak pachnie żółty?” – pytają organizatorzy trwającej właśnie wystawy w Muzeum van Gogha w Amsterdamie o wszystko mówiącym tytule: „Yellow. Beyond Van Gogh’s Colour”. W ramach wystawy będzie można obejrzeć między innymi jeden z obrazów ze słynnego cyklu „Słoneczniki” van Gogha, a także prace kilkunastu innych słynnych artystów.
Nie tylko „Słoneczniki”. Wystawa w Muzeum van Gogha
Jeżeli można wskazać jeden kolor, który szczególnie upodobał sobie Vincent van Gogh, to z pewnością byłyby to wszelkie odcienie żółtego. Fascynacja artysty tym kolorem ujawniła się w Arles na południu Francji, gdzie van Gogh przeprowadził się z tętniącego życiem, ale jednocześnie dusznego i zanieczyszczonego Paryża. Malarz do tego stopnia pokochał żółcień, że pomalował na ten kolor fasadę i część wnętrz w swoim własnym domu.
Van Gogh nie był zresztą jedynym artystą, który zafascynował się różnymi odcieniami żółtego. Pod koniec XIX wieku pigment wszedł do szerokiego użycia, dzięki czemu zarówno obrazy Holendra, jak i innych współczesnych mu artystów nabrały blasku.
Użycie na szeroką skalę żółtych pigmentów nie tylko sprawiło, że obrazy nabrały ciepła i energii. W tamtym okresie żółty był wyrazem nowoczesności, artystycznego i intelektualnego buntu, a także duchowości.
Vincent van Gogh, „Słoneczniki”, olej na płótnie, 1889 r.
Te i wiele innych aspektów będzie można odkryć na wystawie pod tytułem „Yellow. Beyond Van Gogh’s Colour” (ang. „Żółty. Poza kolorem van Gogha”), która trwa w Van Gogh Museum w Amsterdamie. Ekspozycja ukazuje rolę żółtego pigmentu w sztuce jako sposobu na wyrażenie emocji i nowych idei, które zaczęły się pojawiać u progu XX stulecia.
Van Gogh, Chagall, Kandinsky, Manet: Wystawa w Amsterdamie
W ramach wystawy można obejrzeć ponad 50 prac van Gogha i innych artystów, które powstały w okresie od 1850 do 1915 roku. Punktem wyjścia jest obraz holenderskiego malarza z 1889 r. ze słynnej serii „Słoneczniki”.
Edouard Manet, „Cytryna”, olej na płótnie, 1880 r.
Oprócz prac van Gogha kuratorzy wystawy zgromadzili dzieła kilkunastu innych artystów, którzy tworzyli w XIX i na początku XX wieku. Wśród nich są między innymi Marc Chagall, Wassily Kandinsky, Kazimierz Malewicz, Édouard Manet czy William Turner.
Marc Chagall, „La Chambre Jaune”, olej na płótnie, 1911 r.
Część ekspozycji stanowi też instalacja „Color Experiment No. 78” z 2015 r. autorstwa współczesnego duńskiego artysty Olafura Eliassona, którą zaaranżował specjalnie na potrzeby wystawy w Amsterdamie. Eliasson umieścił na ścianie 72 monochromatyczne koła w kolorach od czarnego do jasnego żółtego i skierował na nie lampy emitujące żółte światło. Oprócz tej instalacji wystawę zasiliła inna słynna praca Eliassona pod tytułem „Who is afraid yellow flower ball” z 2006 roku.
Instalacja Olafura Eliassona na wystawie.
Muzycznym elementem immersyjnej wystawy są z kolei utwory, które na tę okazję skomponowali studenci Konserwatorium w Amsterdamie. Tworząc je, autorzy inspirowali się dziełami, które składają się na wystawę „Yellow”.
Nie zabrakło też elementu olfaktorycznego w postaci trzech kompozycji zapachowych. Stworzyli je eksperci z francuskiej firmy Robertet, specjalizującej się w produkcji perfum i zapachów. Wystawa „Yellow. Beyond Van Gogh’s Colour” w Muzeum van Gogha w Amsterdamie potrwa do 17 maja 2026 roku.
