Znamy laureata tegorocznej Nagrody Pritzkera, zwanej „architektonicznym Noblem”. W 2024 roku nagroda Pritzkera trafiła w ręce 79-letniego japońskiego architekta Rikena Yamamoto. To już dziewiąty architekt z Japonii, który otrzymał to wyróżnienie.
Riken Yamamoto zdobywcą Nagrody Pritzkera 2024
Działającego od wczesnych lat 70. Rikena Yamamoto uważa się za pioniera budownictwa mieszkalnego w Japonii. Wychowany w domu, w którym znajdowała się jednocześnie apteka prowadzona przez jego matkę, jako architekt najbardziej interesował się rolą granicy między sferą prywatną a publiczną.
Riken Yamamoto.
Architektura Yamamoto to historia poszukiwań sposobów na to, aby jak najlepiej zagospodarować owe graniczne części domów – zarówno wielo-, jak i jednorodzinnych. Ideą Japończyka było takie zaprojektowanie budynków, aby korzystali z nich nie tylko sami ich mieszkańcy, ale również cała lokalna społeczność.
Czytaj więcej
KWK Promes, pracownia architektoniczna z Katowic prowadzona przez Roberta Koniecznego, znalazła się w finale Mies van der Rohe Award, najważniejsze...
Do Nagrody Pritzkera przylgnęło określenie „architektonicznego Nobla”, jest to bowiem najbardziej prestiżowe wyróżnienie w branży architektonicznej. Co roku honoruje się nią architektów, którzy swoją wieloletnią, konsekwentną działalnością przyczynili się do poprawy warunków życia ludzi, a także wywarli pozytywny wpływ na środowisko.
Jian Wai SOHO w Pekinie.
„Dla niego budynek pełni funkcje publiczne nawet jeżeli jest prywatny” – czytamy w laudacji jurorów na oficjalnej stronie Nagrody Pritzkera. Tym prospołecznym, demokratycznym podejściem do projektowania Yamamoto zyskał uznanie w środowisku architektów.
Jurorzy Nagrody Pritzkera zdecydowali się uhonorować Japończyka „za budowanie świadomości w zakresie potrzeb społecznych, za kwestionowanie dyscypliny architektury w celu dopasowania każdego rozwiązania do tych potrzeb, a przede wszystkim – za przypominanie, że w architekturze, podobnie jak w demokracji, to osoby tworzą przestrzenie”.
„Dzięki bardzo spójnej jakości jego budynków [Yamamoto] czyni życie ludzi godnym i wzbogaca je – od dzieci po osoby starsze” – dodają jurorzy w swoim uzasadnieniu. Podkreślają oni jednocześnie, że budynki projektu Yamamoto niczego nie narzucają ich użytkownikom, dają im natomiast możliwości kształtowania swojego stylu życia.
Ecoms House w Japonii.
Do najważniejszych obiektów w Japonii, których autorem jest Riken Yamamoto, należą między innymi willa Yamakawa, osiedle Hotakubo w Kumamoto, budynek straży pożarnej w Hiroszimie, Muzeum Sztuki w Yokosuce, Uniwersytet Przyszłości w Hakotake czy Uniwersytet Prefektury Saitama w Koshigayi. Poza swoją ojczyzną architekt zaprojektował między innymi lotnisko The Circle w Zurychu, osiedle Pangyo w Korei oraz gmach biblioteki publicznej w chińskim Tjanjin i kompleks Jian Wai Soho w Pekinie.
Nagroda Pritzkera: „architektoniczny Nobel”
Doroczna nagrodę Pritzkera od 1979 roku przyznaje The Hyatt Foundation, której twórcami są członkowie słynnej chicagowskiej rodzina Pritzkerów. Należy do nich sieć hoteli Hyatt, Pritzkerowie to zarazem jedna z najbogatszych rodzin w Stanach Zjednoczonych.
Biblioteka w chińskim mieście Tianjin.
Laureat „architektonicznego Nobla” otrzymuje sto tysięcy dolarów i brązowy medal. W gronie dotychczasowych laureatów znajdują się najwybitniejsi architekci i architektki naszych czasów, między innymi David Chipperfield (ubiegłoroczny laureat), Zaha Hadid, James Stirling, Renzo Piano czy Norman Foster.
