W jednym z brukselskich szpitali rozpoczął się nietypowy program. Pacjenci zmagający się z konsekwencjami ciężkiego przechorowania Covid-19 otrzymują od lekarzy zalecenia, aby regularnie odwiedzali muzea i galerie. To ma pomóc przeciwdziałać długotrwałym skutkom Covid-19, do których zalicza się między innymi stany depresyjne.

Terapia dziełami sztuki

Zespół lekarzy ze szpitala Brugmann w Brukseli rozpoczął trzymiesięczny program. Pomysłodawczynią inicjatywy jest Delphine Houba, radna z Brukseli odpowiedzialna za kulturę w stolicy Belgii.

„Kryzys związany z pandemią Covid-19, zwiększony stres, wypalenie zawodowe i inne patologie udowodniły, że rozpoczęcie takiego projektu ma rację bytu” – powiedziała Houba w rozmowie z Fernandem Letistem, dziennikarzem belgijskiego dziennika „L’Echo”.

Celem programu jest sprawdzenie, czy terapia poprzez wizyty w muzeach sztuki przyniesie pozytywne zmiany w psychice pacjentów.

W programie mogą wziąć udział zarówno pacjenci, którzy leczą się w szpitalu Brugmann, jak i wszystkie osoby, które zgodzą się na taką nietypową terapię. Inicjatywa brukselskich lekarzy ma charakter pilotażowy – jeżeli odniesie sukces, podobne inicjatywy wprowadzą również inne szpitale.

W ramach programu pacjenci będą mogli odwiedzić za darmo jedno z pięciu państwowych muzeów w Brukseli. Instytucjami, które biorą udział w programie, są między innymi Centrum Sztuki Współczesnej oraz Muzeum Mody i Koronczarstwa w Brukseli.

Pacjenci będą też otrzymywać recepty na wycieczki do tak nietypowych miejsc jak muzeum ścieków czy muzeum kostiumów przeznaczonych dla jednego z symboli Brukseli – Manneken Pis, czyli rzeźby nagiego, siusiającego chłopca.

Inicjatorzy programu wyrazili przy tym nadzieję, że w projekcie wezmą udział również prywatne instytucje kultury. Autorzy projektu planują opublikować wyniki pilotażowego programu w Brukseli w 2022 roku.

W walce ze stresem

Program brukselskich lekarzy nie jest ani pierwszym, ani jedynym przedsięwzięciem tego typu. To w zasadzie kontynuacja badania, które zaczęło się w kanadyjskim Quebecu.

We współpracy z Muzeum Sztuk Pięknych w Montrealu kanadyjscy lekarze rozpoczęli swój program badawczy w 2018 roku. W ramach przedsięwzięcia darmowy wstęp do montrealskiego muzeum mieli nie tylko pacjenci, ale również ich opiekunowie i członkowie rodziny.

W programie wzięli udział pacjenci zmagający się ze stresem, który rozwinął się u tych osób wskutek rozmaitych chorób i sytuacji życiowych. Chodzi na przykład o negatywne psychiczne skutki związane z zaburzeniami odżywiania, wypaleniem zawodowym, chorobą Alzheimera, a nawet wyczerpującym leczeniem nowotworu.

Uczestnicy pilotażowego badania w Kanadzie mogli nieodpłatnie odwiedzić nawet 50 muzeów w ciągu roku.

Czy nietypowa terapia ma szansę odnieść sukces? Istnieją naukowe dowody na to, że obcowanie ze sztuką ma realny wpływ na poprawę nastroju wśród osób cierpiących na rozmaite zaburzenia psychiczne.

Jednym z nich jest raport Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) z 2019 roku, którego autorzy przeanalizowali ponad 900 innych raportów z badań nad wpływem sztuki na ludzką psychikę i zdrowie w ogóle. Na tej podstawie ekspertom WHO udało się wykazać, że terapia sztuką ma rację bytu.

Źródła: Artnet, The Guardian, WHO