Na ten moment miłośnicy włoskiego renesansu czekali dekadę. Tyle trwała renowacja słynnych Stanz Watykańskich, których ściany zdobią freski autorstwa Rafaela Santiego. W ubiegłym tygodniu otwarto dla zwiedzających ostatnią i najbardziej reprezentacyjną Salę Konstantyna. W trakcie renowacji tego pomieszczenia dokonano ważnego odkrycia.
Stanze Watykańskie znów zachwycają. Nowa atrakcja turystyczna
Przynależące do Muzeów Watykańskich słynne Stanze Watykańskie znajdują się w Pałacu Apostolskim w Watykanie. Ściany wszystkich czterech sal zdobią freski, które w XVI wieku namalował wraz ze swoimi uczniami mistrz włoskiego renesansu, Rafael Santi. Stąd też włoska nazwa tych pomieszczeń – Stanze di Raffaello.
Przez ostatnie dziesięć lat Stanze Watykańskie przechodziły gruntowne prace polegające na oczyszczaniu i restauracji bezcennych fresków. W tym czasie część pomieszczeń była rotacyjnie dostępna lub zamknięta dla zwiedzających. Nareszcie ci, którzy odwiedzą Muzea Watykańskie, będą mogli podziwiać wszystkie cztery sale w pełnej okazałości.
Czytaj więcej
Ruszyła modernizacja brutalistycznej perły czeskiej Pragi. Przedsięwzięcie budzi kontrowersje
Niedawno dobiegła końca renowacja ostatniej i najważniejszej sali wchodzącej w skład Stanz Watykańskich – Sali Konstantyna. Poświęcono ją cesarzowi Konstantynowi I Wielkiemu, który wprowadził w Imperium Rzymskim wolność wyznania i zalegalizował chrześcijaństwo, przyczyniając się do popularyzacji tej religii.
Pomalowanie ścian w Stanzach Watykańskich zlecił 25-letniemu wówczas Rafaelowi Santiemu papież Juliusz II. Pomieszczenia wchodziły wtedy w skład prywatnej rezydencji hierarchy. Rafael, który znajdował się wtedy w szczytowym okresie swojej twórczości, rozpoczął malowanie w 1508 roku.
Historycy długo przypuszczali, że Rafael nie zamierzał wykonać malunków w technice fresku, czyli pokrywając farbą mokrą ścianę. Zamiast tego, chciał zastosować innowacyjną jak na ówczesne czasy technikę farby olejnej, co pozwoliłoby uzyskać bardziej wyrazisty efekt wizualny. Odkrycie, którego dokonano w trakcie renowacji Stali Konstantyna, potwierdziło tę hipotezę.
Odkrycie w Watykanie. To dzieła Rafaela Santiego
W trakcie prac w Sali Konstantyna oczom konserwatorów ukazały się dotychczas ukryte malunki, które wykonano farbami olejnymi. Znajdują one na styku dwóch przylegających do siebie ścian i przedstawiają dwie kobiecie postaci – personifikacje Sprawiedliwości i Uprzejmości.
Historycy sztuki są pewni co do tego, że malunki własnoręcznie wykonał Rafael. Ustalono, że mistrz wykonał malunki farbą olejną bezpośrednio na ścianie. Powbijał ponadto gwoździe w ścianie, aby dzięki nim zamocować powierzchnię z naturalnej żywicy, którą potem miały pokryć finalne malunki.
Artysta nigdy nie ukończył swojej pracy. Zmarł 6 kwietnia 1520 roku w wieku 37 lat, jeszcze przed zakończeniem malowania wszystkich czterech Stanz Watykańskich. Dzieło mistrza dokończyli jego uczniowie. Nie opanowali oni jednak techniki farby olejnej w takim stopniu jak Rafael – i wykonali malunki w technice fresku.
„Technika, którą chciał wykorzystać Rafael, była bardzo eksperymentalna jak na owe czasy, nigdy nie zastosowano jej w żadnym muralu, który namalowano farbami olejnymi” – zauważa cytowany przez agencję Associated Press Fabio Piacentini, jeden z konserwatorów sztuki, którzy kierowali renowacją Stanz Watykańskich.
Na ostatnim etapie prac poddano renowacji również sufit w Sali Konstantyna. Pokrywają go niezwykle efektowne freski autorstwa Tommaso Lauretiego pod tytułem „Triumf chrześcijaństwa nad pogaństwem”. Stanowią one jeden z czołowych przykładów mistrzowskiego oddania perspektywy w malarstwie renesansowym.
