Reklama

Miasto przyszłości bez ludzi? Ważą się losy futurystycznego projektu na pustyni

Projekt Neom w Arabii Saudyjskiej był tak śmiałym projektem, że urbaniści i architekci z całego świata, wątpili, czy zostanie kiedykolwiek zrealizowany w zakładanej formie i skali. Wygląda na to, że mogli mieć rację – twierdzą dziennikarze „Financial Timesa”, którzy dotarli do saudyjskich dokumentów.

Publikacja: 27.01.2026 05:00

The Line miało być futurystycznym miastem, w którym miliony ludzi będą funkcjonować bez konieczności

The Line miało być futurystycznym miastem, w którym miliony ludzi będą funkcjonować bez konieczności korzystania z samochodów.

Foto: AFP PHOTO / NEOM

To miało najbardziej ambitne przedsięwzięcie księcia koronnego Muhammada ibn Salmana, ukoronowanie ery jego rządów i chęć nadania gospodarce Arabii Saudyjskiej nowego kierunku w czasach, gdy świat odchodzi od tak szerokiego wykorzystywania paliw kopalnych. Wiele wskazuje jednak, że futurystyczny projekt się księciu nie uda.

Neom: „Miasto przyszłości” na pustyni w Arabii Saudyjskiej

W 2017 r. saudyjski książę Muhammad ibn Salman ogłosił uruchomienie swojego wizjonerskiego projektu Neom jako elementu zmiany wizerunku kraju i uniezależnienia saudyjskiej gospodarki od paliw kopalnych. Całe przedsięwzięcie finansuje państwowy Fundusz Inwestycji Publicznych, na którego czele stoi książę.

W ramach projektu miał powstać szereg ultranowoczesnych założeń urbanistycznych. Sercem całego przedsięwzięcia było długie na 170 kilometrów i wysokie na 500 metrów futurystyczne megamiasto The Line, ciągnące się przez pustynię od wybrzeża Morza Czerwonego w głąb lądu.

Czytaj więcej

Dom nad Wisłą na liście najlepszych budynków na świecie. Wtapia się w otoczenie

Książę wyznaczył poszczególnym elementom projektu bardzo bliskie terminy realizacji. The Line miało być oddane do użytku już w 2030 r., a rok wcześniej miał ruszyć górski resort o nazwie Trojena, gdzie miały się odbyć Zimowe Igrzyska Azjatyckie w 2029 r.

Reklama
Reklama

Prace budowlane ruszyły na tle wielu wątpliwości ze strony środowiska architektów i protestów aktywistów społecznych, a nade wszystko – jeszcze zanim opracowano szczegółowe ekspertyzy na temat wykonalności tego projektu. Zatrudniono czołowe firmy budowlane i renomowane biura architektoniczne.

Przedsięwzięcie pochłonęło jak dotąd miliardy dol. Okazuje się jednak, że najprawdopodobniej nie będzie ani The Line, ani Trojeny, ani innych megamiast – przynajmniej nie w takim kształcie, jaki wymarzył sobie książę.

Foto: AFP PHOTO / NEOM

Muhammad ibn Salman przy okazji ogłoszenia projektu Neom zapowiedział, że może zmienić swoje plany albo całkowicie z nich zrezygnować, jeżeli będą niezgodne z interesem jego kraju. Wygląda na to, że ten moment właśnie nadszedł.

Przeskoczenie wielu schodów jednym susem nie mogło się udać, o czym świadczą wstępne wyniki audytu, który rozpoczęto w ubiegłym roku. W weekend władze Arabii Saudyjskiej oficjalnie ogłosiły, że Zimowe Igrzyska Azjatyckie nie odbędą się na terenie Trojeny.

Redakcja „Financial Timesa” dotarła z kolei do osób, które znają szczegóły wspomnianego audytu. Jak informują one, The Line co prawda powstanie nad Morzem Czerwonym, ale skala projektu będzie znacznie skromniejsza.

Reklama
Reklama

Arabia Saudyjska: Co dalej z projektami Neom i The Line?

Budowę megamiast w ramach projektu Neom wstrzymano po głośnym odejściu jego dyrektora generalnego, Nadhmiego al-Nasra. Kolejny dyrektor, Aiman al-Mudaifer, zlecił w ubiegłym roku dokładne przeanalizowanie wszystkich założeń i szczegółów poszczególnych inwestycji w ramach Neomu.

Osoby bliskie sprawie zdradziły redakcji „Financial Timesa”, że architekci pracują już nad nowym kształtem The Line. Nowy kompleks, który powstanie w tym miejscu, będzie znacznie mniejszy i powstanie na fundamentach, które już wylano w obszarze nadmorskim.

Jak dowiedział się „FT”, The Line nie będzie ultranowoczesnym megamiastem, w którym zamieszkają ludzie. Zamiast tego będzie służyć jako centrum rozwoju sztucznej inteligencji.

Osoba, z którą rozmawiali dziennikarze brytyjskiego dziennika, stwierdziła, że lokalizacja The Line sprzyja inwestycji tego typu. Usytuowanie kompleksu nad morzem ułatwi zarówno chłodzenie instalacji, jak i czerpanie energii z odnawialnych źródeł.

Tłem wstrzymania większości inwestycji w ramach Neomu były spadające ceny ropy, które poskutkowały niższymi dochodami państwa. Towarzyszyły temu gigantyczne wydatki na nowe inwestycje, w tym na Neom. Konieczna była zmiana priorytetów w budżecie – i projekt księcia Muhammada wypadł z grona kluczowych.

Architektura
Dom nad Wisłą na liście najlepszych budynków na świecie. Wtapia się w otoczenie
Architektura
Opera w Hamburgu jak wielki jacht. To dzieło słynnego architekta
Architektura
Dom bez okien, za to z miejscem na reklamę. Radykalna wizja miast przyszłości
Architektura
4 Design Days 2026: Jubileuszowa edycja i pytania o przyszłość architektury
Architektura
Park w Warszawie z szansą na czołową europejską nagrodę. Kolejne wyróżnienie
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama