To miało najbardziej ambitne przedsięwzięcie księcia koronnego Muhammada ibn Salmana, ukoronowanie ery jego rządów i chęć nadania gospodarce Arabii Saudyjskiej nowego kierunku w czasach, gdy świat odchodzi od tak szerokiego wykorzystywania paliw kopalnych. Wiele wskazuje jednak, że futurystyczny projekt się księciu nie uda.
Neom: „Miasto przyszłości” na pustyni w Arabii Saudyjskiej
W 2017 r. saudyjski książę Muhammad ibn Salman ogłosił uruchomienie swojego wizjonerskiego projektu Neom jako elementu zmiany wizerunku kraju i uniezależnienia saudyjskiej gospodarki od paliw kopalnych. Całe przedsięwzięcie finansuje państwowy Fundusz Inwestycji Publicznych, na którego czele stoi książę.
W ramach projektu miał powstać szereg ultranowoczesnych założeń urbanistycznych. Sercem całego przedsięwzięcia było długie na 170 kilometrów i wysokie na 500 metrów futurystyczne megamiasto The Line, ciągnące się przez pustynię od wybrzeża Morza Czerwonego w głąb lądu.
Czytaj więcej
Wielokrotnie nagradzany projekt „Domu w Skarpie” ma na koncie kolejny sukces. Projekt pracowni 77 Studio Architektury znalazł się na liście najpięk...
Książę wyznaczył poszczególnym elementom projektu bardzo bliskie terminy realizacji. The Line miało być oddane do użytku już w 2030 r., a rok wcześniej miał ruszyć górski resort o nazwie Trojena, gdzie miały się odbyć Zimowe Igrzyska Azjatyckie w 2029 r.
Prace budowlane ruszyły na tle wielu wątpliwości ze strony środowiska architektów i protestów aktywistów społecznych, a nade wszystko – jeszcze zanim opracowano szczegółowe ekspertyzy na temat wykonalności tego projektu. Zatrudniono czołowe firmy budowlane i renomowane biura architektoniczne.
Przedsięwzięcie pochłonęło jak dotąd miliardy dol. Okazuje się jednak, że najprawdopodobniej nie będzie ani The Line, ani Trojeny, ani innych megamiast – przynajmniej nie w takim kształcie, jaki wymarzył sobie książę.
Muhammad ibn Salman przy okazji ogłoszenia projektu Neom zapowiedział, że może zmienić swoje plany albo całkowicie z nich zrezygnować, jeżeli będą niezgodne z interesem jego kraju. Wygląda na to, że ten moment właśnie nadszedł.
Przeskoczenie wielu schodów jednym susem nie mogło się udać, o czym świadczą wstępne wyniki audytu, który rozpoczęto w ubiegłym roku. W weekend władze Arabii Saudyjskiej oficjalnie ogłosiły, że Zimowe Igrzyska Azjatyckie nie odbędą się na terenie Trojeny.
Redakcja „Financial Timesa” dotarła z kolei do osób, które znają szczegóły wspomnianego audytu. Jak informują one, The Line co prawda powstanie nad Morzem Czerwonym, ale skala projektu będzie znacznie skromniejsza.
Arabia Saudyjska: Co dalej z projektami Neom i The Line?
Budowę megamiast w ramach projektu Neom wstrzymano po głośnym odejściu jego dyrektora generalnego, Nadhmiego al-Nasra. Kolejny dyrektor, Aiman al-Mudaifer, zlecił w ubiegłym roku dokładne przeanalizowanie wszystkich założeń i szczegółów poszczególnych inwestycji w ramach Neomu.
Osoby bliskie sprawie zdradziły redakcji „Financial Timesa”, że architekci pracują już nad nowym kształtem The Line. Nowy kompleks, który powstanie w tym miejscu, będzie znacznie mniejszy i powstanie na fundamentach, które już wylano w obszarze nadmorskim.
Jak dowiedział się „FT”, The Line nie będzie ultranowoczesnym megamiastem, w którym zamieszkają ludzie. Zamiast tego będzie służyć jako centrum rozwoju sztucznej inteligencji.
Osoba, z którą rozmawiali dziennikarze brytyjskiego dziennika, stwierdziła, że lokalizacja The Line sprzyja inwestycji tego typu. Usytuowanie kompleksu nad morzem ułatwi zarówno chłodzenie instalacji, jak i czerpanie energii z odnawialnych źródeł.
Tłem wstrzymania większości inwestycji w ramach Neomu były spadające ceny ropy, które poskutkowały niższymi dochodami państwa. Towarzyszyły temu gigantyczne wydatki na nowe inwestycje, w tym na Neom. Konieczna była zmiana priorytetów w budżecie – i projekt księcia Muhammada wypadł z grona kluczowych.